«Όλα τα παιδιά πίνουν από το ίδιο νερό – Το έθιμο της Περπερούνας»
Οι δράσεις για τους μαθητές Α’ και Β’ Δημοτικού στο πλαίσιο των Εργαστηρίων Δεξιοτήτων (Προγράμματα Σπουδών Δράσεις Ενεργού Πολίτη) συνδυάζουν το πανάρχαιο έθιμο της «Περπερούνας» για τη βροχή με τη γνωριμία και προστασία της Λίμνης του Μόρνου.
Η προσέγγιση για αυτές τις μικρές ηλικίες είναι περισσότερο βιωματική, κινητική και καλλιτεχνική:
- Διαδραστική αναπαράσταση «Περπερούνας»: Τα παιδιά μαθαίνουν το παραδοσιακό τραγούδι και κατανοούν τη σημασία του νερού και της βροχής για τη φύση. Κατασκευάζουν στολισμένες στολές με λουλούδια και “βρέχουν” την Περπερούνα συμβολικά για να ζωντανέψει η γη.
- Εικονική περιήγηση και τοπική ιστορία: Με τη χρήση ψηφιακών μέσων, τα παιδιά εξερευνούν τη λίμνη του Μόρνου. Συζητούν για το πώς η τεχνητή λίμνη δημιουργήθηκε το 1979 για να υδρεύσει την Αθήνα, σκεπάζοντας παλιά χωριά (όπως το Κάλλιο).
- Εικαστικές δημιουργίες: Τα παιδιά ζωγραφίζουν τον κύκλο του νερού, κατασκευάζουν αφίσες με μηνύματα όπως «Το νερό είναι για όλα τα παιδιά του κόσμου»
- Βήματα Ενεργού Πολίτη: Με απλά λόγια, τα παιδιά συνδέουν το πώς η βροχή γεμίζει τον Μόρνο με το πώς εμείς οι ίδιοι δεν πρέπει να σπαταλάμε το πόσιμο νερό στο σπίτι και στο σχολείο.
Λίγα λόγια για το έθιμο της Περπερούνας
Στις αγροτικές περιοχές, κατά τη διάρκεια του χρόνου οι αγρότες συνήθιζαν να κάνουν διάφορες λιτανείες, με σκοπό την πρόκληση βροχής. Ο χρόνος τέλεσής τους ήταν συνήθως την άνοιξη, που είχαν ανάγκη τις βροχές για να αρχίσουν οι σπόροι να βλασταίνουν, αλλά και το φθινόπωρο που είχαν ανάγκη τα πρωτοβρόχια για να προετοιμαστεί το χώμα και να γίνει η σπορά.
Περπερούνα περιπατεί
περιπατεί καμαρωτή
και το Θεό παρακαλεί
για να στείλει μια βροχή
μια βροχή καλή καλή
για ν’ ανθίσουν τα λιβάδια
να φυτρώσουν τα σιτάρια
να μεθύσουν τ’ αμπελάκια
να καρπίσουν σταφυλάκια.
Μπάρες μπάρες τα νερά
στα χωράφια τα ξερά.
Καθ’ αστάχυ ένα ταγάρι
κάθε κλίμα ένα πιθάρι.
